W 14 tygodniu życia dziecko po raz kolejny potrafi zaskoczyć rodziców nowymi umiejętnościami motorycznymi i komunikacyjnymi. Bywa i tak, że wypracowany dotychczas rytm dnia i karmień ulega zaburzeniu, ponieważ niemowlę w 14 tygodniu może przechodzić przez kolejny skok rozwojowy. Jakie umiejętności pojawiają się w okolicach 14 tygodnia życia dziecka? Jakie zabawki kupić na prezent dla niemowlaka w tym wieku, a jakich zdecydowanie warto unikać? Jak poradzić sobie, gdy u 14-tygodniowego niemowlaka pojawi się marudzenie i zwiększona płaczliwość?
W tym wpisie poruszymy także bardzo modny ostatnio temat, a mianowicie chodzenie z 14-tygodniowym dzieckiem na basen – czy warto, a może to jeszcze za wcześnie? Czy zorganizowane zajęcia pływania dla niemowląt to dobry pomysł dla dziecka w 14 tygodniu? Zapraszamy do lektury.
Dlaczego 14-tygodniowe niemowlę marudzi: witamy kolejny skok rozwojowy
Częstszy płacz, problemy z zasypianiem, długie ,,wiszenie” przy piersi i chęć stałego przebywania w objęciach mamy lub taty. Gdy 14-tygodniowe niemowlę marudzi rodzice, zupełnie słusznie, próbują jak najszybciej znaleźć przyczynę rozdrażnienia dziecka i zaradzić jego złemu nastrojowi. Maluszek może być bardziej płaczliwy z wielu powodów. Gdy 14-tygodniowe niemowlę marudzi prawdopodobnie przechodzi właśnie przez trudniejszy czas, związany z czwartym z kolei tzw. skokiem rozwojowym.
Pojęcie skoków rozwojowych funkcjonuje przede wszystkim w literaturze popularnej oraz w rozmowach między rodzicami. W rzeczywistości rozwój dziecka nie przebiega według ściśle określonego kalendarza, a niemowlęta osiągają kolejne umiejętności w indywidualnym tempie. Dlatego określenia takie jak „skok rozwojowy w 14. tygodniu życia” należy traktować raczej jako ciekawostkę niż potwierdzony medycznie wyznacznik prawidłowego rozwoju malucha. W artykule przybliżamy to popularne pojęcie, ponieważ wielu rodziców poszukuje informacji na ten temat. Warto jednak pamiętać, że teoria skoków rozwojowych nie została jednoznacznie potwierdzona naukowo, a podawane momenty ich występowania mają jedynie charakter orientacyjny.
Układ nerwowy jest wtedy w okresie bardzo dynamicznego, tzw. skokowego rozwoju w 14 tygodniu, przez co maluszek odbiera bodźce intensywniej. 14-tygodniowe niemowlę marudzi również dlatego, że wiele doznań płynących z własnego ciała jest dla niego zupełnie nowe, gdyż odbierane na zupełnie innym poziomie kształtującej się świadomości. Nic dziwnego, że dziecko jest nieco bardziej marudne i domaga się od rodziców większej uwagi oraz wsparcia. Wraz z rozwojem dziecka, każdy skok rozwojowy trwa nieco dłużej niż poprzedni, dlatego rozdrażnienie i częstsze marudzenie dziecka w 14 tygodniu może trwać dłużej, niż tylko kilka dni.
Skoki rozwojowe bardzo często (choć nie zawsze) objawiają się u danego dziecka w podobny sposób, dlatego rodzice z biegiem czasu będą mogli zauważyć powiązanie z rozdrażnieniem i marudzeniem dziecka, a kolejnym skokiem rozwojowym (także w 14 tygodniu). Zwieńczeniem tego nieco trudnego dla maluszka oraz rodziców okresu jest pojawienie się u niemowlaka nowych umiejętności. Pamiętajmy, że zwiększony niepokój może być niekiedy objawem rozwijającej się infekcji – należy obserwować 14-tygodniowe dziecko, które marudzi, pod kątem pojawienia się innych, niepokojących objawów m.in. kataru, podwyższonej temperatury czy braku apetytu. W takim przypadku konieczna będzie wizyta z dzieckiem u pediatry.
Rozwój w 14 tygodniu życia: co nowego potrafi maluszek?
Każde dziecko rozwija się w indywidualnym tempie, dlatego nowe umiejętności motoryczne oraz psycho-społeczne mogą wystąpić u dziecka zarówno w 14 tygodniu życia, jak i nieco wcześniej lub później.
W tym okresie rozwoju może wystąpić także opisywany wcześniej skok rozwojowy w 14 tygodniu. Niemowlę świadomie zauważa, że pewne działania przynoszą określony skutek np. potrząsanie grzechotką wydobędzie z niej dźwięk, a uśmiech posłany mamie doczeka się odpowiedzi w postaci odwzajemnionego uśmiechu.
Maluszek coraz celniej łapie przedmioty, uważnie je ogląda i z upodobaniem nimi potrząsa. W 14 tygodniu niemowlę łączy rączki przed sobą, nóżki trzymając zgięte i uniesione nad podłożem. W momentach ekscytacji, a także w czasie, gdy maluszek ma dobry nastrój można zauważyć liczne kopnięcia i wymachy rąk oraz nóg, puszczanie baniek ze śliny, a także wydawanie różnorodnych odgłosów tzw. głużenie.
Gdy niemowlę ma 14 tygodni zaczyna także coraz częściej reagować na swoje imię m.in. odwraca główkę w poszukiwaniu osoby wołającej je po imieniu. W tym okresie rozwoju, podczas jedzenia może już zdarzyć się odepchnięcie piersi/butelki lub odwracanie główki, gdy 14-tygodniowe dziecko czuje się najedzone. Gdy z otoczenia nagle dobiegnie ciekawy dźwięk lub w zasięgu wzroku wydarzy się coś ciekawego, zainteresowane dziecko w 14 tygodniu życia może przerwać ssanie piersi. Warto spokojnie odczekać kilka sekund i zaproponować dziecku pierś ponownie. Jeśli będzie głodne, z pewnością wznowi przerwany posiłek.
Jakie zabawki kupić 14-tygodniowemu dziecku, a jakich zdecydowanie warto unikać?
Wspaniałymi zabawkami w tym czasie są wszelkiego rodzaju grzechotki i piszczałki, z których 14-tygodniowe niemowlę jest w stanie samodzielnie wydobyć dźwięki. Dziecko uwielbia zabawy w leżeniu na brzuszku, gdyż symetryczny podpór na przedramionach staje się pewny i komfortowy. Muszek uśmiecha się także do swojego odbicia w lustrze i radośnie głuży, potrafiąc toczyć sam ze sobą długie ,,rozmowy”.
Z tego względu, wspaniałym podarunkiem dla niemowlaka w 14 tygodniu życia będzie więc nietłukące lusterko, które można umieścić przed nim, gdy leży na brzuszku. Mata sensoryczna z ciekawymi elementami manualno-wzrokowymi również powinna przypaść do gustu 14-tygodniowemu dziecku. Świadome sięganie do zabawek najczęściej kończy się włożeniem ich do buzi. Ssanie i gryzienie różnych przedmiotów oraz własnych palców, to dla niemowląt normalny etap rozwoju. Z tego względu, gdy dziecko ma 14 tygodni w zasięgu jego rączek z pewnością nie powinny znaleźć się przedmioty i zabawki o ostrych krawędziach oraz elementach, które łatwo można przypadkowo oderwać i połknąć.
Świetnie sprawdzą się m.in. miękkie grzechotki z silikonowymi elementami do gryzienia, czy sensoryczne gryzaki z wypustkami (które będą również idealnie w niedalekim czasie ząbkowania). Gdy niemowlę ma 14 tygodni nie kupujmy także zabawek dużych i twardych np. kolorowych cymbałek dla niemowląt czy ciężkich, metalowych samochodzików.
Przed zakupem prezentu dla 14-tygodniowego dziecka zawsze warto zerknąć na opakowanie produktu – producenci są zobowiązani umieszczać informacje o tym, dla dziecka w jakim wieku jest przeznaczona dana zabawka. Warto także upewnić się, że materiały wykorzystane do produkcji zabawki są nietoksyczne i w pełni bezpieczne dla zdrowia dziecka w 14 tygodniu życia (m.in. wolne od ftalanów czy BPA).
Jak wspierać 14-tygodniowe dziecko w czasie tzw. skoku rozwojowego?
Podczas skoku rozwojowego ok. 14. tygodnia warto zapewnić dziecku jak najwięcej tego, czego potrzebuje – jeśli uspokaja noszone na rękach, dobrym rozwiązaniem może okazać się noszenie maluszka w specjalnej chuście. Jeśli dziecko bardzo często domaga się ssania piersi, również nie powinniśmy ograniczać mu tej możliwości.
Skok rozwojowy ok. 14. tygodnia bardzo często (choć nie jest to reguła) wiąże się bowiem ze zwiększonym zapotrzebowaniem kalorycznym, przez co dziecko częściej domaga się jedzenia i tym samym naturalnie stymuluje piersi mamy do zwiększonej produkcji mleka. Na większe rozdrażnienie dziecka w trakcie skoku rozwojowego ok. 14. tygodnia pomocne jest również zminimalizowanie liczby bodźców:
- wyłączenie radia i telewizora na większą część dnia;
- ograniczenie wizyt u znajomych i rodziny;
- oraz karmienie maluszka w cichym, lekko zaciemnionym miejscu.
Czy należy zostawić 14-tygodniowe niemowlę, aby się wypłakało i uspokoiło?
Niestety wiele osób wciąż uważa, że warto pozostawić marudne, 14-tygodniowe dziecko, aby się wypłakało i samodzielnie uspokoiło.
Badania nad psychiką i rozwojem niemowląt jednoznacznie pokazują jednak, że niemowlęta nie uczą się wtedy samodzielności. Po pewnym czasie przestają płakać, gdyż czują się bezradne, samotne i zmęczone. Wspierając 14-tygodniowe dziecko naszą obecnością, przytuleniem i ukojeniem dbamy o to, aby kształtowało się w nim poczucie sprawczości: ,,Kiedy jest mi źle, mama lub tata na pewno mnie pocieszą!”.
Jest to ważne tym bardziej, że – tak jak pisaliśmy w poprzednim akapicie – właśnie w tym czasie u dzieci w okolicach 14. tygodnia życia może rozwinąć się rozumienie ciągów przyczynowo-skutkowych różnych zdarzeń. Niekiedy, zamiast od razu brać dziecko na ręce, warto najpierw spróbować czułego gładzenia po główce i pleckach oraz łagodnego przemawiania do dziecka. To często wystarczy, aby maluszek znów poczuł się bezpiecznie, uspokoił się, a nawet zasnął. Jeśli to nie pomaga, kołysanie w ramionach rodzica powinno przynieść marudnemu, 14-tygodniowemu niemowlęciu wyczekane ukojenie.
Na basen z niemowlakiem w 14. tygodniu: czy warto? A może to jeszcze za wcześnie na pływanie?
Zorganizowane zajęcia dla niemowląt w ostatnich latach weszły do stałego repertuaru wielu pływalni zarówno w większych, jak i mniejszych miastach – i nic w tym dziwnego. Już samo przebywanie dziecka w wodzie potrafi uspokoić, dostarczając wielu przyjemnych doznań czuciowych. Umiejętnie dobrane ćwiczenia pomogą zarówno dzieciom zdrowym, oraz tym borykającym się z mało nasilonymi problemami wzmożonego, jak i obniżonego napięcia mięśniowego (jednak w przypadku dużych nieprawidłowości motorycznych 14-tygodniowe dziecko może zostać skierowane na specjalistyczne zajęcia rehabilitacyjne na basenie oraz sali ćwiczeń).
Odpowiadając na tytułowe pytanie: 14 tydzień życia niemowlaka to wspaniały czas na rozpoczęcie przygody z pływaniem. Maluszek co prawda nie trzyma jeszcze główki w pełni samodzielnie, ale już na tyle stabilnie, że bez trudu będzie czerpać radość z różnorodnych ćwiczeń w wodzie.
Na początek warto zapisać się na zajęcia zorganizowane, na których instruktor zaprezentuje różnorodne ćwiczenia i zabawy z 14-tygodniowym niemowlakiem, dobrane adekwatnie do jego wieku, a tym samym możliwości. Podczas takich zajęć często korzysta się także z ciekawych akcesoriów i zabawek do pływania. Oczywiście nie każdy maluszek polubi basen, jednak nie warto przekreślać pływania już po pierwszym razie, jeśli dziecko ma 14 tygodni i nie chce przebywać w wodzie. Wielu rodziców i dzieci tak lubi zajęcia pływania dla niemowląt, że z przyjemnością uczęszcza na nie przez wiele miesięcy.
Przed pierwszą wizytą na pływalni warto zapytać swojego pediatrę, czy nie widzi przeciwwskazań, aby dany maluszek mógł korzystać z basenu (przeciwwskazaniem są w niektórych przypadkach m.in. choroby skóry czy nasilony refluks u 14-tygodniowego niemowlaka).
Co warto zabrać ze sobą na basen z 14-tygodniowym niemowlakiem?
Listę niezbędników rozpoczniemy od przygotowania strategicznego – przed basenem warto zadbać, aby maluszek był wyspany i najedzony. Drzemka i posiłek zjedzony ok. 45 minut przed pływaniem z pewnością wprawi niemowlę w lepszy nastrój (pamiętajmy, że w 14. tygodniu życia dziecka posiłek to wciąż wyłącznie mleko z piersi mamy, ewentualnie mleko modyfikowane).
Na basen z niemowlakiem warto zabrać:
- Ręcznik dla niemowląt: zwykły ręcznik też się sprawdzi, jednak te dla niemowląt są wyposażone w sprytne kapturki, które wspaniale otulają mokrą główkę 14-tygodniowego dziecka. Przydać się mogą 2 tego typu ręczniki – jeden, w który owiniemy dziecko bezpośrednio po wyjściu z basenu oraz drugi, w który wytrzemy 14-tygodniowe niemowlę po opłukaniu pod prysznicem. Po wyjściu z basenu, o ile to możliwe, postarajmy się opłukać dziecko wodą lub umyć je z wykorzystaniem żelu dla niemowląt, aby zmyć ze skóry chlor i inne, drażniące substancje.
- Pieluszka do pływania: nie nasiąka wodą, równocześnie zabezpieczając basen przed zanieczyszczeniem. W sprzedaży można znaleźć zarówno wersje jednorazowe, jak i bardziej ekologiczne pieluchy do pływania wielorazowego użytku.
- Dodatkowe ubranko na przebranie: jeśli to, w którym 14-tygodniowe dziecko przyjechało na basen przypadkowo się zamoczy. Dodatkowo także czapeczka, która po basenie przyda się nawet w ciepły, letni dzień. Można wziąć także dodatkowy kocyk, którym okryjemy dziecko po wyjściu z pływalni.
- Kilka suchych pieluszek i kosmetyki używane do przewijania, oraz codziennej pielęgnacji: o basenie skóra 14-tygodniowego niemowlaka może być lekko przesuszona, dlatego warto zabrać ze sobą także oliwkę, lub lekki balsam do ciała dla dzieci.
Listę kosmetyków sprawdzonych i bezpiecznych dla niemowląt można znaleźć w bazie produktów rekomendowanych przez IMID.
- Sól fizjologiczna: nie jest konieczna ale przyda się, jeśli oczy 14-tygodniowego dziecka będą podrażnione po pływaniu. W takim przypadku zakrapiamy oczka solą fizjologiczną i przecieramy czystym gazikiem.
ArtykułyWiedza dla rodziców od ekspertów
Darmowe EbookiDłuższe tematyczne formy od ekspertów i rodziców
NewsletterWspierające listy do rodziców i nowości EPO na Twojej skrzynce
Najnowszy EbookTen ebook powstał w oparciu o badanie 836 Mam i wiedzę ekspertów z Instytutu Matki i Dziecka, byś nigdy nie czuła się sama na swojej mlecznej drodze.Pobierz Ebook >
Pozytywna Opinia IMIDSprawdź jak opiniowane są produkty
Testy konsumenckie #MamyRecenzująDołącz do klubu i recenzuj produkty
Proces opiniowania produktów to aż 4 etapy, w których eksperci Instytutu sprawdzają czy produkt jest całkowicie bezpieczny dla Twojego dziecka.
mgr Aleksandra ŚwiebodaKierownik Działu Ocen i Rozwoju Współpracy w Instytucie Matki i Dziecka