Pasta do zębów: z fluorem czy bez?

10 listopada 2022

Fluor to jeden z najbardziej „dyskusyjnych” pierwiastków. Jest właściwie wszechobecny: naturalnie występuje w wodzie, glebie, powietrzu, a w przemyśle używa się go m.in. w procesach produkcji teflonu, freonu, trawienia szkła czy wzbogacania uranu. Jednak najwięcej o fluorze mówi się w kontekście jego obecności w pastach do zębów. A więc jak to jest – pasta do zębów ma być z fluorem, czy bez?

Czy faktycznie powinniśmy unikać past z fluorem?  

Pytanie: pasta do zębów – z fluorem czy bez, bardzo często pada z ust rodziców, którzy chcą dokonać właściwego wyboru dla swoich dzieci. Jak się pewnie domyślacie – stosowanie każdego rodzaju substancji może być związane z ryzykiem, szczególnie gdy mowa o nadmiarze. Korzystanie ze środków do higieny jamy ustnej wzbogaconych fluorem, ma swoje plusy, jak i minusy, które należy brać pod uwagę. Zwłaszcza, gdy mowa o produktach przeznaczonych dla dzieci.

Pasta do zębów: z fluorem, czy bez? Co przemawia za fluorem? 

Czy fluor pomaga chronić zęby przed próchnicą? Tak – ponadto fluor:

  • uodparnia szkliwo zębów na niekorzystne działanie kwasów;
  • ma właściwości przeciwpróchnicze i bakteriobójcze;
  • ułatwia remineralizację, czyli uzupełnianie ubytków minerałów w szkliwie;
  • ponadto, fluor wbudowuje się w szkliwo, przez co ząb staje się twardszy.

Druga strona medalu, czyli negatywne skutki fluoru

Obecność fluoru może wywoływać także negatywne skutki. Przyjmowanie za dużych dawek tego pierwiastka może prowadzić do fluorozy. Kumulując się w kościach, fluor może blokować wchłanianie magnezu przez organizm. Stosowany w nadmiarze fluor, może też zwiększać ryzyko wystąpienia alergii, wpływać niekorzystnie na układ nerwowy, zaburzać funkcjonowanie tarczycy, bądź potęgować działanie leków psychotropowych, powodując np. ospałość. U dzieci, nadmiar fluoru może powodować chroniczne zmęczenie, obniżenie poziomu IQ, obniżenie umiejętności uczenia się, apatię i depresję.

I choć lista niekorzystnych działań jest długa i znacznie wykracza poza zagadnienia stomatologiczne, należy pamiętać że każda substancja, stosowana w nadmiarze, może powodować skutki uboczne.

Pasta do zębów z fluorem, czy bez: wszystko z umiarem

Granica między dawką leczniczą, a toksyczną jest bardzo cienka – co nie ułatwia decyzji o stosowaniu bądź niestosowaniu pasty z fluorem, czy zabiegów dodatkowej fluoryzacji. Zastanawiając się, czy dokonać zakupu pasty do zębów z fluorem, czy bez niego – szczególnie w przypadku produktu dla dzieci, musimy wiedzieć, jakie ilości tego pierwiastka w paście do zębów można bez obaw stosować 

Pasta do zębów: z fluorem, czy bez? 

Dla dzieci do trzeciego roku życia, pasta do zębów nie powinna w ogóle zawierać fluoru, ze względu na możliwość jej połknięcia. Dzieci powyżej trzeciego roku życia mogą natomiast używać pasty do zębów z fluorem pod kontrolą rodziców.

Warto przy okazji zaznaczyć, że Światowa Federacja Dentystyczna FDI w swoich wytycznych wskazuje, że rodzice/opiekunowie dziecka, szczotkowanie jego zębów powinni rozpocząć już w momencie, w którym pojawią się u malucha pierwsze ząbki.

Wprzypadku wątpliwości, czy pasta do zębów ma być z fluorem, czy bez – dla dzieci poniżej trzeciego roku życia, należy przestrzegać właściwych dla danego kraju zaleceń.

Pasta do zębów z fluorem: w jakiej ilości można ją stosować?

W przypadku dzieci, ilość pasty do zębów nakładana na szczoteczkę, zmienia się w zależności od wieku i ryzyka zachorowania na próchnicę. W przypadku 3-6 latków Światowa Federacja Dentystyczna zaleca nakładanie na szczoteczkę pasty  wielkości ziarnka grochu. Dorosłym, przy uwzględnieniu tego, jak duże jest ryzyko próchnicy, zaleca się nakładanie pasty w ilości od połowy do całej długości szczoteczki  pasty zawierającej fluor.

Alicja Zawiślak

Lekarz stomatolog, Specjalista ortodonta, Biolog molekularny, p.o. Kierownika Zakładu Ortopedii Szczękowej i Ortodoncji, Instytut Matki i Dziecka

Ekspert radzi:

W przypadku wątpliwości, zawsze warto skonsultować się z dentystą, który doradzi, jakie pasty zawierają odpowiednie ilości fluoru. Stężenie pierwiastka w paście do zębów powinno uwzględniać indywidualne potrzeby pacjenta. Zwłaszcza, jeśli używamy innych produktów zawierających ten pierwiastek, takich jak płyny do płukania jamy ustnej.

Fluor w produktach spożywczych 

Musimy pamiętać, że fluor jest dostępny w wielu produktach spożywczych – np. dodawany jest do wód mineralizowanych; znajduje się w serze cheddar, herbacie, soi, rybach itd. Zachowanie zdrowego umiaru także w tym przypadku wydaje się najrozsądniejszym wyjściem.

Podsumowując – warto używać pasty z fluorem, ponieważ korzystnie wpływa ona na zęby, zwłaszcza osób w młodym wieku. Należy jednak pamiętać, by kontrolować ilość, jaką nakładamy na szczoteczkę – odpowiednio do wieku.


Autor: Barbara Obłoj – dr n. med., lekarz stomatolog, ekspert Instytutu Matki i Dziecka, właściciel i dyrektor medyczny Centrum Ortodoncji i Implantologii ODENT w Warszawie;

Konsultacja: Alicja Zawiślak – dr n. med., specjalista ortodonta, p.o. kierownika Zakładu Ortopedii Szczękowej i Ortodoncji w Instytucie Matki i Dziecka.

Źródło:

https://ptsd.net.pl/wp-content/uploads/2020/02/Indywidualna-profilaktyka-fluorkowa-u-dzieci-i-m%C5%82odzie%C5%BCy.pdf

 

Dofinansowanie UE
Informujemy, iż w celu realizacji usług dostępnych w naszym serwisie, optymalizacji jego treści oraz dostosowania serwisu do Państwa indywidualnych potrzeb korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies można kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszego serwisu internetowego, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje stosowanie plików cookies. Więcej informacji zawartych jest w polityce prywatności serwisu.
Akceptuję