Badanie CRP u dziecka

Czym jest CRP i kiedy wykonuje się badanie CRP u dziecka? Jak oznacza się poziom CRP i jaka jest norma, jeśli chodzi o wynik u dzieci? Co oznacza wysokie CRP u malucha i jakie kroki wówczas podjąć? Przeczytaj i dowiedz się, co na ten temat podpowiada wiedza i doświadczenie pediatryczne.   

CRP czyli białko C-reaktywne to białko należące do białek ostrej fazy. Jest to parametr, który kontrolujemy, gdy szukamy u pacjenta stanu zapalnego. Białko to wytwarzane jest w wątrobie, gdy zaczyna się proces zapalny – czyli rozwija się  infekcja. Poziom CRP może wzrosnąć już po kilku godzinach od momentu wystąpienia infekcji. Pojawi się ono zarówno w łagodnej infekcji, jak też w bardzo nasilonej, o ciężkim przebiegu.

Kiedy bada się CRP u dziecka?

Badanie CRP u dziecka to badanie laboratoryjne, które wykonuje się z krwi. Jego wykonanie jest zlecane przez lekarza w rożnych sytuacjach:

  • jeśli podejrzewa on infekcję,
  • chce ocenić, jak ciężki jest stan zapalny,
  • musi zdecydować, jaką terapię zastosować u chorego dziecka (np. czy wymaga leczenia antybiotykiem).

Jak oznacza się poziom CRP u dziecka?

Do oznaczenia CRP potrzeba niewielkiej ilości krwi, dziecko nie musi być na czczo, więc oznaczenie możliwe jest w każdej porze dnia – jeśli jest taka potrzeba. Niektóre gabinety lekarskie dysponują szybkimi testami – badanie wykonywane jest wówczas od razu, podczas wizyty u lekarza. Do jego wykonania wystarczy próbka krwi pobrana z palca. Wynik otrzymujemy po kilku minutach.

Prawidłowy poziom CRP u noworodka mieści się w przedziale od 0 do 5 mg/l, natomiast u dziecka, które ukończyło 4 tygodnie, norma wynosi od 0 do 10 mg/l.

Co oznacza niskie CRP u dziecka? 

Niski poziom CRP u dziecka to dobra wiadomość dla rodziców, w jego organizmie nie ma bowiem stanu zapalnego. Nie istnieje dolna granica normy wartości CRP u dziecka – wynik bliski 0 jest też prawidłowy.

Podwyższone CRP u dziecka: co oznacza? 

Wysokie, czyli przekraczające normę CRP to zawsze sygnał, że w organizmie dziecka rozwija się lub już rozwinęła się infekcja. Zależnie od przyczyny tej infekcji, czyli jej etiologii – tzn., czy powoduje ją wirus, bakteria czy inny czynnik zapalny – wysokość CRP u dziecka będzie różna. Zwykle wartość CRP wynosi:

  • w granicach 20-40 mg/l przy infekcjach wirusowych,
  • w granicach 40-200 mg/l przy infekcjach bakteryjnych.

Jeśli wartość CRP mieści się w granicach 200-300 mg/l – to mamy do czynienia z ciężkim zakażeniem organizmu, chorobą autoimmunologiczną, nowotworem czy zaburzeniami w obrębie układu naczyniowego.

Jak interpretować wynik badania CRP u dziecka?

Wynik badania CRP to ważna informacja dla lekarza, ale ma ona znaczenie tylko pomocnicze. Nie może być interpretowana samodzielnie. W podejmowaniu decyzji o dalszej diagnostyce i leczeniu dziecka zawsze bierzemy pod uwagę stan ogólny dziecka. 

Jolanta Wacławek
Jolanta Wacławek

Jeśli dziecko gorączkuje, czasem rodzic sam decyduje o wykonaniu badania CRP – nawet zanim zgłosi się do lekarza. Gdy wartość jest nieprawidłowa, czyli podwyższona, konsultacja z pewnością jest potrzebna. Lekarz oceni wówczas stan dziecka i zdecyduje o sposobie dalszego postępowania diagnostycznego i leczniczego.

Czy przy każdej infekcji oznaczać poziom CRP? 

Z pewnością nie ma potrzeby tak częstego badania CRP u naszej pociechy. Biorąc pod uwagę liczbę infekcji występujących u dziecka, które nie wykazuje zaburzeń odporności – czyli ma prawo chorować 6-8 razy w roku, taka częstotliwość badań sprawiłaby, że byłoby bardzo pokłute, a do tego narażone na niepotrzebny stres. Warto porozumieć się z lekarzem i posłuchać rady, której udzieli po zbadaniu dziecka. Czasem oznaczanie CRP służy do monitorowania przebiegu infekcji i skuteczności zastosowanego leczenia.

Czy można oznaczać CRP profilaktycznie, np. przed szczepieniem dziecka?

Oczywiście, że można, ale czy warto? Znowu to dodatkowy stres dla dziecka, a przecież zawsze idziemy w takiej sytuacji z dzieckiem do lekarza, który kwalifikuje pacjenta do szczepienia. W trakcie badania ocenia jego rozwój i przeprowadza badanie, więc jeśli zauważy objawy infekcji, nie pozwoli zaszczepić dziecka.

Aleksandra Świeboda
Aleksandra Świeboda
Kierownik Działu Ocen i Rozwoju Współpracy w Instytucie Matki i Dziecka

Wysokie CRP wymaga dalszej diagnostyki

Wysokie CRP to zawsze stan zapalny w organizmie – w każdym przypadku jednak konieczna jest dalsza diagnostyka, by ustalić jego przyczynę. Spadek lub wzrost CRP to sygnał czy zastosowane leczenie działa. Jeśli tak – CRP obniża się, jeśli  CRP wzrosło – konieczna jest weryfikacja zastosowanej metody leczenia lub zrobienia dodatkowych badań, by postawić prawidłowe rozpoznanie.


Autorka: Jolanta Wacławek – lekarz pediatra, Oddział Hospitalizacji Jednego Dnia w Instytucie Matki i Dziecka.

Oceń ten wpis!