Masz podrażnienia w jamie ustnej? Sprawdź, jak poradzić sobie z problemem!
Podrażnienia jamy ustnej mogą być wywoływane przez szereg różnych czynników. Jednak bez względu na przyczynę, zmiany zapalne wewnątrz jamy ustnej zwykle wiążą się z bólem, suchością śluzówki, miejscowym zaczerwienieniem i uszkodzeniami błony śluzowej takimi jak: nadżerki oraz owrzodzenia.
Jak radzić sobie z występującymi podrażnieniami, by zmniejszyć dyskomfort i odczuwane dolegliwości? Wyjaśniamy w artykule.
Podrażnienia jamy ustnej – czym są i skąd się biorą?
Jama ustna jest narażona na podrażnienia i mikrouszkodzenia ze względu na ciągły kontakt z czynnikami zewnętrznymi. Miejscowe zmiany na powierzchni jej śluzówki to problem, z którym borykał się niemal każdy. Mogą one przyjmować postać piekącego zaczerwienienia, nadżerek, pleśniawek lub owrzodzeń.
Do najczęstszych przyczyn występowania należy zaliczyć[1]:
- uszkodzenia powstałe mechanicznie – przygryzienia, otarcia spowodowane aparatem ortodontycznym, protezą lub ułamanym zębem;
- choroby zębów i przyzębia – ropnie, torbiele zębopochodne, zapalenie miazgi lub przyzębia;
- uszkodzenia mechaniczne – oparzenia zbyt gorącymi pokarmami/napojami;
- infekcje grzybicze – kandydoza jamy ustnej, pleśniawki (zwłaszcza u niemowląt);
- alergie – zwłaszcza na pokarmy;
- infekcje wirusowe lub bakteryjne – zarówno w przebiegu infekcji grypowych i grypopodobnych, jak i w zakażeniu wirusem opryszczki, ospy wietrznej lub odry;
- niedobory witaminowe – np. zapalenie dziąseł, wynikające z niedoboru witaminy C lub suchość błon śluzowych, związana ze zmniejszonym wydzielaniem śliny w niedoborze witaminy A;
- schorzenia autoimmunologiczne – zwłaszcza w przebiegu tocznia rumieniowatego;
- stany przednowotworowe i nowotwory w obrębie jamy ustnej.
Zmiany zapalne w jamie ustnej często powodują znaczny dyskomfort i ból, dlatego nie powinno się ich bagatelizować. Oczekując na wizytę u stomatologa, można jednak zastosować szereg domowych sposobów, które złagodzą dolegliwości i przyspieszą gojenie się ran śluzówki jamy ustnej.
Podrażnienia jamy ustnej – domowe sposoby na zmniejszenie dolegliwości
Leczenie dolegliwości wynikających z podrażnień śluzówki wewnątrz jamy ustnej zależne jest w głównej mierze od przyczyn ich powstania.
Podrażnienia mechaniczne lub powstałe na skutek poparzenia gorącymi pokarmami to najczęściej występujące powody uszkodzeń śluzówki i w ich przypadku można zastosować poniższe, domowe sposoby:
- płukanki ziołowe[2] – szałwia lub rumianek to zioła, znane ze swoich właściwości ściągających i odkażających. Płukanki ziołowe z reguły są bezpieczne, dlatego można je stosować wielokrotnie w ciągu dnia. Przyczyniają się one do zmniejszenia istniejącego stanu zapalnego, ograniczając również dolegliwości bólowe;
- płukanka z siemienia lnianego[3] – śluz powstały po zaparzeniu siemienia działa ściągająco i osłaniająco. Powlekając błony śluzowe, nawilża je i zabezpiecza przed dodatkowymi podrażnieniami. Właściwości przeciwzapalne siemienia przyczynią się dodatkowo do zredukowania odczuwania pieczenia i bólu;
- stosowanie środków aptecznych działających osłonowo i nawilżająco – świetnym rozwiązaniem są tabletki do ssania Cevitt Gardło. Dzięki składnikom aktywnym wpływają łagodząco na podrażnienia i stany zapalne jamy ustnej. Zawarty w nich hialuronian sodu powleka śluzówkę ochronnym hydrożelem, który osłania ją i nawilża. Związek ten jest ceniony ze względu na swoje nawilżające właściwości. Dlatego też może okazać się niezwykle pomocny dla przesuszonej i podrażnionej błony śluzowej wewnątrz ust.
W przypadku podrażnień śluzówki jamy ustnej warto utrzymywać jej wysoką higienę. Jednocześnie trzeba pamiętać o tym, że stosowanie płynów do płukania, zawierających alkohol może dodatkowo podrażniać śluzówkę i już istniejące zmiany. Dlatego do czasu pełnego zaleczenia podrażnień należy unikać stosowania środków z alkoholem.
Podrażnienia mechaniczne i termiczne zwykle goją się w ciągu 14 dni. Jeśli pomimo stosowania domowych sposobów zmiany nie ustępują, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem, który zdiagnozuje przyczynę zmian i zaleci odpowiednie leczenie[4].
Artykuł sponsorowany
Bibliografia:
- M. Nowak, Dolegliwości błony śluzowej jamy ustnej najczęściej występujące u dzieci i młodzieży, „Forum Stomatologii Praktycznej” 2019, nr maj/czerwiec, s. 52–56.
- B. Latkowski, Otolaryngologia – podręcznik dla studentów i lekarzy, PZWL, Warszawa 2017.
- J. Wawryka, A. Teodorczyk, Z. Zdrojewicz, Zastosowanie lecznicze siemienia lnianego, „Medycyna Rodzinna” 2017, t. 20, nr 1, s. 41–47.
- D. Darczuk, D. Gałecka-Wanatowicz, Problemy stomatologiczne w POZ. Trudno gojące się owrzodzenia błony śluzowej jamy ustnej, https://www.mp.pl/medycynarodzinna/praktyka-kliniczna/218014,owrzodzenia-blony-sluzowej-jamy-ustnej [dostęp 15.01.2024 r.]