Ulubiony dźwięk: głos mamy i taty - ePozytywna Opinia

Ulubiony dźwięk: głos mamy i taty

Jak to się dzieje, że maluchy praktycznie od urodzenia bez problemu odróżniają ludzki głos od innych dźwięków, rozpoznają głosy rodziców i reagują na ich mowę? Dlaczego komunikowanie się z najmłodszymi w specjalny sposób jest ważne? Na te pytania postaramy się odpowiedzieć poniżej.

Jak dorośli mówią do dzieci?

Gdy dorośli, a zwłaszcza rodzice, mówią do maleńkiego dziecka, bardzo wyraźnie zmieniają brzmienie głosu. Matki i ojcowie mówią zauważalnie wyższym i łagodniejszym niż zwykle tonem, melodyjnie przedłużają samogłoski, ekspresyjnie modulują wypowiedzi, częściej nucą i śpiewają. Ich mowa ma wolniejsze tempo, wypowiedzi składają się z krótkich dźwięków, słów lub fraz, które są wielokrotnie powtarzane. Wszystkie te zmiany pojawiają się w mowie rodziców intuicyjnie, spontanicznie i są witane radosnym zaciekawieniem przez malutkie dzieci.

Mowa kierowana do dziecka

Dzieje się tak nie bez przyczyny. Badacze najwcześniejszych etapów rozwoju nazywają tę szczególną formę zwracania się do niemowląt mową kierowaną do dziecka i podkreślają, że pełni ona niezwykle ważne funkcje. Jakie?

  1. Przywołuje uwagę dzieci i pozwala rodzicom utrzymać zainteresowanie Dzięki melodyjności i „wyolbrzymionej” intonacji rodzice mogą w czytelny i zrozumiały dla niemowląt sposób przekazać im swoje emocje i intencje na długo przed tym, nim dzieci zaczną rozumieć znaczenie słów.
  2. Ponadto, brzmieniowe i emocjonalne nacechowanie mowy kierowanej do dziecka sprawia, że pomaga ona rodzicom skutecznie koić dzieci – maluszki uspokajają się, gdy słyszą łagodny, śpiewny i wyciszający głos rodziców.
  3. Co więcej – w perspektywie długofalowej, oparta na krótszych, wyraźnie artykułowanych i powtarzalnych dźwiękach i słowach, mowa kierowana do dzieci pomaga im rozróżniać poszczególne elementy i wspiera rozwój nauki mówienia.

Wrażliwość na głos rodziców

Obserwacje „rozmów” rodziców z niemowlętami wykazały, że już od pierwszych dni życia maluchy wyraźnie preferują mowę kierowaną do dziecka w porównaniu z mową typową dla rozmów dorosłych.

Eliza Kiepura
Eliza Kiepura
Psycholog, dr n. hum. - adiunkt w Zakładzie Wczesnej Interwencji Psychologicznej Instytutu Matki i Dziecka

Wrażliwość na dźwięki, zdolność ich rozróżniania i preferencje w zakresie tego, co słyszą, są zaskakująco wyraźne już u najmłodszych niemowląt. Z badań wiadomo między innymi, że noworodki inaczej reagują na głos ludzi w porównaniu z pozostałymi dźwiękami. Co szczególnie ważne – od najwcześniejszego etapu życia potrafią rozróżniać głosy znane od obcych, a przede wszystkim rozpoznają głos mamy i zdecydowanie go wyróżniają. Wolą też słuchać mowy w ojczystym języku rodziców niż języka obcego.

Początki w życiu płodowym

Fakt, że nowo narodzone dzieci potrafią rozpoznać głosy rodziców i najchętniej ich słuchają, doprowadził badaczy do wniosku, że zdolność do różnicowania dźwięków i „uczenia” się brzmienia głosu opiekunów musiała rozwinąć się znacznie wcześniej, jeszcze w okresie życia płodowego.

Autor: Eliza Kiepura, psycholog, dr n. hum. –  Zakład Wczesnej Interwencji Psychologicznej, Instytut Matki i Dziecka

W kolejnym tekście na temat oddziaływania głosu rodziców, sięgniemy do początków i wyjaśnimy jego szczególną rolę w odniesieniu do dzieci urodzonych przedwcześnie.

Literatura:

  1. Filippa M., Kuhn P, Westrup B. (2017) Early vocal contact and preterm infant brain development: Bridging the gaps between research and practice. Switzerland, Springer.
  2. Filippa M., Panza C., Ferrari F., Frassoldati R., Kuhn P., Balduzzi S., D’Amico R. (2017). Systematic review of maternal voice interventions demonstrates increased stability in preterm infants. Acta Paediatrica. 106. 10.1111/apa.13832.
  3. Filippa M., Lordier L., De Almeida J.S., Monaci M.G., Adam-Darque A., Grandjean D., Kuhn P., Hüppi P.S. (2020). Early vocal contact and music in the NICU: new insights into preventive interventions. Pediatric Research, 87(2), 249-264.
  4. Gerhardt K.J., Abrams R.M. (2004). Fetal hearing. Implications for the neonate. W: M. Nöcker-Ribaupierre (red.). Music Therapy for Premature and Newborn Infants. Barcelona Publishers
  5. Gratier M., Trevarthen C. (2007). Voice, Vitality And Meaning: On The Shaping Of The Infant’s Utterances In Willing Engagement With Culture. Comment On Bertau’s “On The Notion Of Voice”. International Journal for Dialogical Science, 2(1), 169-181.
  6. Lakatos P.P, Matic T., Carson M., Williams M.E. (2019). Child-Parent Psychotherapy with Infants Hospitalized in the Neonatal Intensive Care Unit. Journal of Clinical Psychology in Medical Settings, 26, 584–596

Oceń ten wpis!

Rekomendowane produkty