Jak korzystać z chust i nosideł ergonomicznych?

Ostatnie lata to prawdziwy rozkwit popularności chust i nosideł do noszenia dzieci. Bywa, że rodziny znacznie ograniczają używanie tradycyjnych wózków. Czy nosidła i chusty są dobrym rozwiązaniem, a jeśli tak, to czym kierować się w wyborze i na jakie kwestie zwracać uwagę?

Początkowo moda na chusty i nosidła wiązała się z ekologicznym stylem życia i tzw. rodzicielstwem bliskości. Dziś zjawisko to jest znacznie szersze, a w każdym większym mieście odbywają się warsztaty z chustonoszenia, prowadzone przez przeszkolonych doradców. Zarówno chusta, jak i nosidło ergonomiczne mają podobne korzyści dla dziecka, rodzica i łączącej ich więzi. Rodzice najczęściej pytają, jak wiązać chusty do noszenia dzieci, a także, jak dobrać ich długość i rozmiar.

Chusty do noszenia dzieci i nosidła: korzyści

Noszenie dziecka w taki sposób zaspokaja jego naturalną potrzebę bliskości z opiekunem, co bardzo korzystnie wpływa na rozwój emocjonalny malucha. Nie bez znaczenia jest również fakt, że dzięki chuście/nosidle dziecko łatwiej zasypia, jest bardziej zrelaksowane i spokojne. Noszenie w chuście może także pomóc w niemowlęcych dolegliwościach, takich jak kolki, zaparcia, ulewanie pokarmu.

Bardzo ważne są również korzyści dla rodziców, którzy decydują się na taki właśnie sposób noszenia dziecka. Jest to przede wszystkim niezwykle wygodna metoda na przemieszczanie się z dzieckiem, zwłaszcza w przestrzeni miejskiej. Większość świeżo upieczonych rodziców spotyka się z barierami architektonicznymi, które powodują, że poruszanie się z wózkiem bywa trudne. Jeśli dziecko znajduje się w chuście czy nosidle, znacznie łatwiej jest się z nim przemieszczać.

Co ważne, prawidłowo zawiązana chusta sprawia, że kręgosłup jest znacznie mniej obciążony niż podczas klasycznego trzymania dziecka na rękach. Dzięki temu zaś, że dłonie pozostają wolne, łatwiej wykonywać dodatkowe ruchy. Bliskość dziecka noszonego w chuście wspomaga również laktację.

Ewa Łukasik
Ewa Łukasik
Główny Specjalista ds. opiniowania wyrobów użytkowych

Pozytywnie zaopiniowane przez Instytut chusty i nosidła to produkty gruntownie sprawdzone pod względem jakości i bezpieczeństwa surowców (czyli tkanin i dzianin oraz elementów mocujących), a także jakości samej konstrukcji (wielkości, wytrzymałości, dopasowania rozmiaru). Bez potwierdzenia bezpieczeństwa chemicznego i konstrukcyjnego, zwłaszcza w zakresie wytrzymałości tkaniny/dzianiny, nie mamy bowiem pewności, czy dziecko noszone w chuście będzie w niej bezpieczne.

Jak wybrać chustę do noszenia dziecka?

Podczas opiniowania w Instytucie poddajemy szczególnej analizie rodzaj i wytrzymałość materiału (najlepiej, gdy jest poparta wynikami specjalistycznych badań laboratoryjnych), a także jego splot i użyte do koloryzacji materiału barwniki.

Na chusty nie nadają się materiały płócienne lub pościelowe. Odpowiednie do noszenia dziecka chusty wykonane są z bawełny w 100 proc., surowcem może być również bawełna z domieszką konopi, lnu, jedwabiu czy bambusa. Jako pierwszą chustę najlepiej wybrać model z czystej bawełny, bez domieszek. Można rozejrzeć się też wśród znajomych i skorzystać z używanej chusty. Wielu rodziców ceni takie produkty za ich miękkość, „złamanie” i podatność na układanie.

Wybierając chustę, należy także zwrócić uwagę na splot, który wpływa na wytrzymałość. Bezpieczne dla dziecka są chusty tkane splotem skośno-krzyżowym, żakardowym lub diamentowym. Dzięki temu tkanina nabiera elastyczności i jest odporna na odkształcenia i szybkie zużycie.

Niewielu rodziców zwraca uwagę na barwniki użyte do tkaniny i równie niewielu producentów może pochwalić się dokumentacją potwierdzającą bezpieczeństwo w tym zakresie. Tymczasem ma to ogromne znaczenie dla zdrowia i bezpieczeństwa dziecka. Kupując chustę sprawdzajmy, czy posiada certyfikat Oeko-Tex standard 100 klasy I. Jest to wiodący i uznawany na całym świecie certyfikat przyznawany wyrobom włókienniczym. Produkty z tym certyfikatem są wolne od substancji szkodliwych w stężeniach mających negatywny wpływ na stan zdrowia człowieka (m.in. pestycydy, chlorofenole, formaldehyd, alergizujące barwniki, ekstrahowalne metale ciężkie).

Lesław Kluba
Lesław Kluba
Fizjoterapeuta, dr n. kult. fiz. - Zastępca Kierownika Zakładu Usprawniania Leczniczego w Instytucie Matki i Dziecka

Dla noworodków noszonych w chuście istotne będzie zachowanie układu optymalnej kifozy kręgosłupa oraz wolnych od ucisku w kierunku osi ciała obręczy biodrowej i barkowej. W ogóle chusty są wskazane raczej dla najmłodszych, a nosidełka dla starszych dzieci. Jedne i drugie zapewniają kontakt wzrokowy, kontakt dotykowy i kontakt werbalny mamy z dzieckiem, stanowiący podstawę prawidłowej stymulacji rozwoju emocjonalnego i społecznego.

Podczas noszenia dzieci w specjalnych nosidełkach należy zwrócić uwagę na dwa elementy. Pierwszym jest bezpieczeństwo i komfort malucha. Warunek podstawowy to dobra stabilizacja kręgosłupa i głowy oraz zgięcie i odwiedzenie nóżek dziecka w stawach biodrowych. Na drugim miejscu stawiamy wygodę noszenia. Chusta wydaje się być wygodniejsza również dla matki, a pamiętając o niej, przy kupnie nosidełka trzeba dopasować je nie tylko do wymogów okresu rozwojowego dziecka, ale także do warunków fizycznych matki. Niebagatelną rolę może tu odgrywać przewidywany czas noszenia dziecka, zarówno dzienny, jak i miesięczny, co tłumaczy zasadność dopasowania ergonomicznego nosidełka. Między innymi z tego powodu chusty i nosidełka dla dzieci nie nadają się dla każdej rodziny.

Ostateczny wybór powinien być zawsze poprzedzony konsultacją specjalistyczną. Za wcześnie również na jednoznaczną odpowiedź na pytanie, w jakim stopniu i czy występuje korzystny wpływ na rozwój dzieci noszonych w chustach w porównaniu do dzieci niekorzystających z tego sposobu przemieszczania się. Potrzebne są do tego wieloletnie badania.

Wiązanie chusty – jak sobie z tym poradzić?

Sposoby wiązania i pozycje, w jakiej nosimy dziecko, mogą być różne, zależnie od rodzaju używanej chusty, zawsze jednak musimy je dostosować zarówno do wieku i wagi malucha, jak i do własnej wygody oraz ew. ograniczeń zdrowotnych. Do wyboru mamy różne rodzaje chust:

  • tkane
  • elastyczne
  • kółkowe
  • kieszonkowe (typu pouch).

Pierwsze dwa rodzaje to klasyczne chusty wiązane. Chusty tkane są najbardziej uniwersalne – można je wiązać na wiele sposobów i nosić malucha w różnych pozycjach (z przodu, z tyłu, na biodrze), ale wymagają pewnej wprawy, ponieważ wiążemy je razem z dzieckiem, równocześnie je przytrzymując. Wykonane z delikatnej dzianiny chusty elastyczne często zaleca się na początek przygody z chustonoszeniem, a także do kangurowania wcześniaków, ponieważ ich wiązanie jest proste do opanowania, a malucha można wkładać do zawiązanej już chusty. Elastyczne chusty zwykle kosztują mniej niż tkane, ale przeznaczone są tylko dla niemowląt w pierwszych miesiącach życia (dopóki dziecko nie waży więcej niż 8-10 kg).

Chusty tkane i elastyczne pozwalają na wiązanie na obu ramionach, dzięki czemu ciężar dziecka rozkładany jest symetrycznie na barki i całe plecy noszącego. Inaczej sprawa wygląda w przypadku chust kółkowych (wiązanych przy pomocy doszytych z jednej strony kółek) oraz kieszonkowych (bez regulacji, nie wymagających wiązania), które są noszone asymetrycznie – tylko na jednym ramieniu, co może powodować dyskomfort, zwłaszcza przy dłuższym użytkowaniu.

Pierwsze próby noszenia dziecka w chuście warto podjąć wtedy, kiedy dziecko jest wyspane i najedzone. Poćwiczyć wiązanie chusty powinno się oczywiście wcześniej, nawet jeszcze przed narodzinami naszej pociechy. Nie ma przeszkód, by chustować również zimą. Do nabycia są nawet specjalne kurtki dla dwojga, które umożliwiają noszenie dziecka także w zimne dni.

Jaki rozmiar chusty do noszenia dziecka?

Wybierając chustę, należy brać pod uwagę wzrost i wagę rodziców. Ze względu na to, że wielkość chusty dobiera się do osoby noszącej, rozmiary chust są oznaczane, analogicznie do rozmiarów odzieży, literami XS, S, M, L, XL (dostępne bywają również mniej typowe rozmiary, np. XXS, czy XXL). W przypadku modeli tkanych, elastycznych i kółkowych rozmiar chusty odnosi się do jej długości, która najczęściej jest dodatkowo podawana w metrach. Przed zakupem warto zatem wiedzieć, jak dobrać długość chusty do noszenia naszej pociechy. Z uwagi na rodzaj surowca i przeznaczenie, tkane chusty bywają nawet dwa razy dłuższe od elastycznych. Chusta tkana ma zwykle długość 4,6 m (nadaje się dla osób do rozmiaru 42-44). Niskim i drobnym osobom zaleca się wybrać chustę o długości 4,2 m, z kolei te noszące rozmiar 44 lub większy powinny zaopatrzyć się w chustę o długości 5,2 m.

Kiedy i jak korzystać z nosideł?

Kiedy dziecko już samodzielnie siedzi, zwykle zaczyna się bardziej niecierpliwić przy wiązaniu chusty. Można wówczas zdecydować się na tzw. nosidło ergonomiczne. Są one bardzo wygodne w użyciu, łatwe do założenia, poręczne i kompaktowe. Podobnie jak chusty, nosideł można używać zarówno na plecach, jak i z przodu. Zawsze należy jednak pamiętać, by dziecko nosić tyłem do świata.

Mimo niewątpliwych zalet, chusty czy nosidła nie dla każdego rodzica okazują się dobrym rozwiązaniem w praktyce. Aby przekonać się, czy taki sposób noszenia malucha będzie odpowiedni, warto wybrać się na warsztaty z chustowania, przymierzyć różne modele i sprawdzić, czy o to właśnie chodzi. Na zajęciach nauczymy się nie tylko, jak prawidłowo wiązać chusty do noszenia dzieci, ale także, jak dobrać długość chusty i jaki rozmiar będzie dla nas najlepszy. W dobrze zawiązanej chuście nawet noworodek jest całkowicie bezpieczny – należy jednak pamiętać o tym, że noszenie dziecka w chuście wymaga pozycji odpowiedniej do jego wieku.

Ewa Łukasik
Ewa Łukasik
Główny Specjalista ds. opiniowania wyrobów użytkowych

Autorka: Ewa Łukasik – główna specjalistka ds. opiniowania wyrobów użytkowych w Instytucie Matki i Dziecka.

Konsultacja: Lesław Kluba – dr n. kult. fiz., fizjoterapeuta, zastępca kierownika Zakładu Usprawniania Leczniczego w Instytucie Matki i Dziecka.

 

Oceń ten wpis!