Dziecko uderzyło się w głowę: co robić?

2 września 2022

Duża, czasem nawet nadmierna aktywność ruchowa naszych dzieci to niestety częsta przyczyna dziecięcych urazów. Ale, czy jakieś dziecko wychowało się bez mniejszych lub większych siniaków lub guzów będących skutkiem upadku czy uderzenia? Trudno znaleźć takie dzieci. Dlatego rodzice i opiekunowie maluchów powinni wiedzieć co robić w takich sytuacjach i jak ocenić stan zagrożenia dla zdrowia swoich podopiecznych po upadku dziecka np. na tył głowy lub z wysokości.  

Gdy dziecko uderzy się w głowę: czyli o urazach słów kilka

Najbardziej „urazowe” narządy to kończyny górne i dolne oraz głowa. W stosunku do reszty ciała, głowa dziecka jest dość duża i z tego powodu jest bardziej narażona na urazy. Może to być uderzenie głową o jakiś przedmiot w czasie zabawy, czy upadek dziecka z mniejszej, bądź większej wysokości np. 1 metra.

Gdy dziecko uderzy się w głowę, ale jest to drobny uraz – zwykle kończy się niewielkim guzem na głowie, krótkim płaczem i nic więcej się nie dzieje. Ale jak ocenić, czy w każdym przypadku tak będzie? Czy powinniśmy jednak szukać pomocy medycznej po takim na pozór niegroźnym uderzeniu?

Upadek dziecka z wysokości: poniżej i powyżej 1 metra

Przede wszystkim, jeśli byliśmy świadkami zdarzenia takiego jak np. upadek dziecka z wysokości 1 metra lub upadek dziecka na tył głowy – należy bezzwłocznie ocenić jak silny był to uraz i jak aktualnie czuje się dziecko. Jeśli nasz maluch zaczyna raczkować, próbuje stawać przy domowych sprzętach, a na podłodze jest dywan, to taki uraz nie powinien być groźny.

Jeśli jednak upadek dziecka nastąpi z wysokości powyżej wzrostu dziecka lub uderzenie o twardy czy ostry przedmiot, zawsze potrzebna jest konsultacja lekarska. Tak więc w przypadku upadku dziecka z wysokości 1 metra – jeśli jego wzrost jest poniżej 100 cm – musimy skontaktować się z lekarzem.

Jolanta Wacławek

Lekarz pediatra w Oddziale Hospitalizacji Jednego Dnia, Instytut Matki i Dziecka

Ekspert radzi:

W przypadku każdego urazu – nawet tego wg nas niegroźnego – powinniśmy przez pierwsze godziny obserwować dziecko. Zapłakane i przestraszone urazem dziecko koniecznie uspokójmy – trzeba je przytulić, odwrócić uwagę od tego zdarzenia. Nie wolno panikować, bo takie emocje udzielają się maluchowi.

Dziecko uderzyło się w głowę i krótko po tym zdarzeniu zasnęło?

Może się tak zdarzyć, że maluch uśnie po upadku. Jeśli nie jest to długi sen – nie musi oznaczać nic złego. Czasem to, że dziecko zasnęło jest to zwyczajnie spowodowane stresem i negatywnymi emocjami, wynikającym z samego wydarzenia. Jednak, w przypadku, gdy dziecko uderzyło się w głowę, po czym zasnęło na dłużej niż 4 godziny, dla pewności należy je obudzić w celu oceny świadomości.

Nigdy nie wolno bagatelizować żadnego urazu dotyczącego głowy, bo nie wszystkie jego następstwa będą widoczne bezpośrednio po nim.

Jakie objawy mogą towarzyszyć urazom głowy?

Zależnie od stopnia nasilenia urazu oraz struktur, które uległy urazowi mówimy o urazach:

  • lekkich;
  • średnich;
  • ciężkich.
Jolanta Wacławek

Lekarz pediatra w Oddziale Hospitalizacji Jednego Dnia, Instytut Matki i Dziecka

Ekspert radzi:

Miejscowo na głowie dziecka może pojawić się zaczerwienienie, guz, krwiak lub pęknięcie skóry głowy w miejscu urazu. W takim wypadku może wystąpić krwawienie, czasem obfite, bo zewnętrzne powłoki czaszki są dobrze ukrwione. Zwykle pojawia się też ból. Przy urazach średnich i ciężkich np. w skutek upadku dziecka na tył głowy, mogą pojawić się zawroty głowy, nudności i wymioty, zaburzenia równowagi, zaburzenia świadomości, drgawki , wyciek płynu lub krwi z nosa , ucha czy ust, utrata przytomności. Takie objawy to sygnał do natychmiastowego kontaktu z lekarzem, który zaleci z pewnością wykonanie dodatkowych badań.

Jeśli dziecko po urazie głowy straciło przytomność natychmiast wzywamy pomoc!  Pogotowie Ratunkowe – numer: 999 lub 112.

Co robić gdy dziecko uderzy się w głowę: pomoc po urazie

Rodzice często zastanawiają się, jak najlepiej pomóc dziecku po nabytym urazie. Warto wiedzieć, że gdy dziecko uderzy się w głowę i w miejscu uderzenia powstanie obrzęk – guz lub krwiak, najlepiej będzie przyłożyć zimny okład na 15 – 20 minut.

W przypadku krwawienia, koniecznie je zatamujmy, delikatnie uciskając miejsce zranienia czystą gazą. Brak reakcji na nasze działanie, czyli sytuacja w której krwawienie nie ustaje – to wskazanie do udania się do lekarza. Być może konieczne okaże się założenie szwów po dokładnym oczyszczeniu rany i profilaktyczne wykonanie badań diagnostycznych.

Niemowlę uderzyło się w głowę: co robić?

Urazy głowy noworodka czy niemowlaka, który jeszcze nie porusza się samodzielnie, to niestety zwykle brak należytej czujności rodzicielskiej. Wypadnięcie z wózka, upadek z przewijaka, czy łóżka to sytuacje, które zdarzają się najczęściej. Nie wolno więc zostawiać malucha bez zabezpieczenia, jeśli musimy się od niego oddalić nawet na krótką chwilę.

Niemowlę, które uderzyło się w głowę, nie potrafi jeszcze wprost powiedzieć nam o swoich dolegliwościach bólowych, ale jest rozdrażnione, bardziej płaczliwe i pojawiają się wymioty. Co istotne, w wieku niemowlęcym powikłaniami urazu głowy są krwiaki powłok czaszki, złamania czaszki, przewlekły krwiak podtwardówkowy. Jeśli więc niemowlę uderzyło się w głowę, koniecznie skontaktujmy się z lekarzem.

Jeśli po urazie głowy dziecka, rodzic decyduje o pozostaniu w domu, konieczna jest co najmniej 24 godzinna obserwacja dziecka, od czasu powstania urazu.

Autor

Jolanta Wacławek

Lekarz pediatra w Oddziale Hospitalizacji Jednego Dnia, Instytut Matki i Dziecka

Dofinansowanie UE
Informujemy, iż w celu realizacji usług dostępnych w naszym serwisie, optymalizacji jego treści oraz dostosowania serwisu do Państwa indywidualnych potrzeb korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych użytkowników. Pliki cookies można kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszego serwisu internetowego, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż użytkownik akceptuje stosowanie plików cookies. Więcej informacji zawartych jest w polityce prywatności serwisu.
Akceptuję