Jak urządzić pokój dla ucznia?

Szkoła to nowy etap w życiu dziecka. Rodzice starają się zapewnić swojemu synowi lub córce jak najlepsze warunki do nauki – komfortowe i sprzyjające nauce. To w jakich warunkach się uczymy, jest bardzo ważne, bo podczas lat nauki młody organizm jest w fazie intensywnego rozwoju, a skutki zaniedbań odczujemy w przyszłości. Największe wysiłki powinno się skupić na wyborze właściwego biurka i krzesła. Te elementy mają zasadniczy wpływ na przyjmowaną przez dziecko postawę. Zespół ekspertów Instytutu miał okazję wielokrotnie badać takie produkty, jak meble do pokoju ucznia. Czynnie też zajmuje się rehabilitacją i pracą z małymi pacjentami nad korektą wad postawy. Poniższy artykuł zawiera pomysły, wskazówki, inspiracje, oparte na wiedzy i doświadczeniach specjalistów, dotyczące tego, jak zorganizować miejsce do nauki dla swojego dziecka.

Najważniejsze elementy pokoju dla ucznia:

  • Wydzielone miejsce do nauki,
  • Przyjazne otoczenie,
  • Dobrze dopasowane biurko,
  • Wygodne krzesło,
  • Lampka,
  • Dodatkowe półki,
  • Akcesoria.

Znajdź miejsce do nauki dla dziecka

Dzieci często uczą się przy kuchennym stole, na kanapie w salonie, leżąc na łóżku lub na podłodze. Nie są to dobre rozwiązania. Zwracaj uwagę na to, gdzie Twoje dziecko odrabia zadania domowe i jaką pozycję przyjmuje jego ciało. Najlepszym rozwiązaniem jest własny kącik do nauki. Najlepiej, aby znajdował się w pobliżu okna – wówczas Twój maluch będzie mógł uczyć się przy świetle dziennym i nie przemęczy wzroku podczas czytania, pisania lub rozwiązywania zadań.

Jak urządzić pokój pierwszoklasisty?

Pamiętaj, że ze wszystkich sprzętów w pokoju ucznia chyba właśnie miejsce pracy jest najistotniejsze. Komfort, jaki starają się zapewnić sobie dorośli, powinien być również wytyczną przy organizowaniu pomieszczenia dla dziecka. Z tym, że dbałość o właściwy rozwój stanowi dodatkowy warunek, który należy uwzględnić przy tym zadaniu.

Zadbaj o przyjazne otoczenie

Wygląd pomieszczenia, w którym się znajdujemy ma nie tylko wpływ na nasze samopoczucie, ale i koncentrację. Nauce z pewnością będą sprzyjały jasne aranżacje, ciepłe kolory ścian i porządek. Dziecko rozpoczynające naukę potrzebuję diametralnie innego otoczenia, niż miało do tej pory. W zasięgu jego wzroku nie powinny znajdować się elementy odwracające i rozpraszające jego uwagę od zadań, które ma wykonać. Wskazane jest, aby podczas odrabiania lekcji na widoku były jedynie książki, zeszyty, lampka na biurko dla ucznia i inne niezbędne pomoce naukowe. Kolorowe plakaty, obrazki, nadmierna ilość akcesoriów i przyborników na blacie, czy zabawki mogą utrudniać mu skupienie się na konkretnych zadaniach.

Jakie wybrać biurko dla ucznia?

Odpowiednie biurko, czyli jakie? Dziecko będzie przy nim spędzać wiele czasu, a postawa przyjmowana przy siedzeniu ma ogromny wpływ na kręgosłup. Jakie biurko zatem będzie najlepsze i czym się kierować dokonując wyboru?

Analizując zakup dobrego biurka powinniśmy zwrócić uwagę na wielkość blatu. Dziecko musi mieć możliwość właściwego ułożenia rąk podczas wykonywania różnych czynności. Na biurku często znajduje się też więcej rzeczy niż tylko jeden zeszyt. Zapewnij miejsce do rozłożenia książki czy innych pomocy koniecznych np. podczas tworzenia prac plastycznych. Coraz częściej na biurku ucznia trzeba też znaleźć miejsce na komputer czy ipad. Przyjęciu prawidłowej postawy ciała, przy nauce ze sprzętów elektronicznych służą gotowe podkładki na biurko dedykowane tym urządzeniom. W przypadku komputerów z osobnym monitorem należy go tak umieścić, żeby znajdował się na wysokości linii wzroku dziecka, a plecy były oparte o krzesełko.

Równie ważnym aspektem jak wysokość i wielkość blatu, jest kąt jego nachylenia i lampka na biurko do nauki. Dla właściwej postawy przy pracy korzystne jest pochylenie blatu w kierunku dziecka od 10 do 16 stopni. Spowoduje to odgięcie tułowia siedzącego dziecka ku tyłowi, zmuszając naszego ucznia do oparcia pleców. Przy tradycyjnym biurku lub stoliku możesz wykonać zabieg polegający na podłożeniu pod tylne nogi jednakowej grubości podkładki (klocki, deseczki, listwy, itp.) Niedogodnością tej metody będą zsuwające się przedmioty. Stąd konieczność przytwierdzenia do blatu organizera.

Przy wyborze biurka zwróć też uwagę na przestrzeń pod blatem, czyli miejsce na odpowiednie ułożenie nóg. Wskazane jest, aby była na tyle duża, aby dziecko swobodnie wsunęło krzesło i mogło poruszać nogami. Ma to istotny wpływ na krążenie krwi w organizmie, co wpływa także na procesy myślowe.

Ważnym aspektem przy wyborze dobrego biurka jest jego funkcjonalność. Powinno ono posiadać części oraz elementy ułatwiające pracę dziecku. Dlatego przy biurku powinny znajdować się dodatkowe półki boczne na umieszczenie książek i zeszytów, nadstawki, na których uczeń może trzymać przybory mniej potrzebne do bieżącego użytku. Istotne też, aby posiadało inne rozwiązania – na przykład szuflady, które umożliwiają praktyczne korzystanie z podręcznych przyborów. Przydadzą się też przegrody lub organizery ułatwiające utrzymanie porządku. Takie rozwiązania sprzyjają lepszej koncentracji dziecka podczas nauki, ponieważ zmniejsza to ilość rozpraszających elementów wokół. Zmniejsza ilość bodźców wzrokowych, które odwracają uwagę dziecka.

Wysokość biurka, a wzrost dziecka

Każdy zakup związany z nauką konsultuj z dzieckiem. Nie tylko po to, aby prawidłowo sprawdzić funkcjonalność, użyteczność, ale przede wszystkim dopasowanie wysokości biurka do wzrostu Twojej pociechy. Angażowanie dziecka we wszystkie decyzje dotyczące szkolnych zakupów oraz liczenie się z jego opinią ma wpływ na jego motywację i zaangażowanie. Przy wyborze biurka liczy się także jego wygląd. Nie powinno ono zawierać zbędnych dekoracji oraz ostrych kolorów, które oddziałują negatywnie na układ wzrokowy i system nerwowy dziecka powodując jego rozpraszanie.

Wybierając biurko zwróć uwagę na jego wykonanie i wykończenie. Ważne jest, aby łatwo było utrzymać je w czystości – zmyć ślady po kredkach, długopisie, farbach czy kleju. Zwróć uwagę na trwałość surowców – przyjrzyj się sposobie oklejenia krawędzi i rantów. Zapytaj sprzedawcę o użyte, kleje, lakiery i farby – są to potencjalne czynniki wywołujące alergię.

Jakie wybrać krzesło dla dziecka?

Krzesło i biurko to zestaw nierozłączny. Aby dobrze dobrać krzesło, koniecznie pamiętaj o tym, aby uwzględnić wymiary biurka – te dwa meble muszą ze sobą współgrać. Źle dobrane krzesło może prowadzić do różnego rodzaju bólu w kościach i stawach , a w ich efekcie – do skrzywień kręgosłupa. Uchroń swoje dziecko przed tymi dolegliwościami i kup krzesło z wysokim oparciem, które podeprze jego całe plecy wraz z odcinkiem szyjnym.

Przede wszystkim zwróć uwagę na wzrost Twojego dziecka. To bardzo ważne, aby Twoje dziecko nie przyjmowało postawy zgarbionej podczas odrabiania lekcji, jego stopy płasko opierały się o podłogę, a biodra i kolana były ustawione pod kątem 90 stopni. Jeśli dziecko zachowa wyprostowaną postawę, jego ramiona będą ułożone przy ciele, a łokcie zgięte w taki sposób, aby przedramiona spoczywały swobodnie na blacie biurka, wówczas będziesz mieć pewność, że nie grożą mu żadne wady postawy, gdyż zachowuje prawidłową pozycję. Dobrym rozwiązaniem są krzesła o regulowanej wysokości – dzięki temu samodzielnie je dopasujesz do wzrostu Twojego dziecka i wysokości blatu.

Prawidłowe formowanie postawy ciała dziecka, przy długotrwałym siedzeniu, będzie w pewnym stopniu uzależnione od interakcji aparatu ruchu i krzesełka (stanowiska pracy). Te bierne naciski sumowane w długim czasie, przy odpowiednio dobranych meblach, nie powinny ujemnie wpływać na kształt krzywizn kręgosłupa. Ale źle dobrane mogą wywołać efekt odwrotny. Podczas pracy koncepcyjnej, takiej jak myślenie, słuchanie, rozmowa oparcie krzesła powinno podpierać kręgosłup tuż poniżej linii łopatek. Natomiast podczas pisania czy rysowania podparty ma być górny brzeg miednicy.

Jeżeli z przodu nie występuje podparcie na przedramionach, to pochylenie na krześle wywiera olbrzymie naciski na krążki międzykręgowe kręgosłupa dziecka. Stąd wydaje się konieczna indywidualna fizjometria układu uczeń – krzesło – biurko, gdyż praca ucznia powinna odbywać się zgodnie ze wskazówkami ergonomicznymi. Dlatego preferowane są krzesełka z płynną regulacją wysokości siedziska, gwarantujące optymalny jej dobór.

<strong>dr Lesław Kluba</strong>
dr Lesław Kluba
Zakład Usprawniania Leczniczego Instytut Matki i Dziecka

Zasadnicze warunki przyjęcia prawidłowej postawy podczas odrabiania lekcji, nauki lub pisania w pozycji siedzącej polegają na zachowaniu następujących reguł. Po pierwsze właściwy odstęp między górną powierzchnią ud a dolną powierzchnią blatu lub szuflady. Musi być zachowana wolna przestrzeń dla swobodnego ruchu nóg. Po drugie wysokość siedziska tak dobrana, żeby odcinki łańcucha stawowego kończyn dolnych, przy obu nogach opartych całymi stopami o podłoże, zawsze tworzyły kąty proste. Staw biodrowy – tułów 90o, udo – podudzie 90o, podudzie – stopa 90o. Po trzecie przednia krawędź siedziska powinna być delikatnie zagięta w kierunku podłogi, po to, żeby nie wywierać ucisku na okolicę dołu podkolanowego i jego sąsiedztwa. Po czwarte, tak dobrana wysokość blatu, żeby przy pionowym ustawieniu ramienia dziecka siedzącego w pozycji wyprostowanej, staw łokciowy leżał lub nieco odstawał powyżej przedniej krawędzi blatu biurka. Ponadto zaleca się, aby kąt zawarty między siedziskiem a oparciem wynosił 95 do 106 stopni z odchyleniem od pionu  w stronę pleców, promień krzywizny oparcia stanowił 300 mm, a kąt pochylenia siedziska w tył (zagłębienia pod pośladkami) wynosił 0 do 4 stopni. Takie parametry pozwalają na prawidłową stabilizację kręgosłupa utrwalając dobrze ukształtowaną lordozę lędźwiową i kompensacyjnie kifozę piersiową.

Lampka na biurko dla ucznia

Kolejnym istotnym elementem wyposażenia pokoju ucznia jest lampka. Jesienią i zimą bardzo szybko robi się ciemno, ważne, aby Twoje dziecko miało odpowiednie światło do odrabiania lekcji. Dzięki temu nie zmęczy, ani nie zepsuje sobie wzroku. Najlepiej sprawdzają się lampki z ruchomymi kloszami i ramionami. Ważne jednak, by strumień światła nie był biały i ledowy czy jarzeniowy, ale ciepły oraz żółty. Ustawienie lampki na biurku zależne jest od tego, którą ręką dziecko się posługuje podczas pisania. U osób praworęcznych światło powinno padać z lewej strony, u osób leworęcznych z prawej, wówczas dziecko nie przysłoni sobie strumienia światła podczas pisania. Dodatkowych rad w tym zakresie udzieli lekarz okulista, który sprawdzi także wzrok dziecka.

Dodatkowa półka

W razie gdyby biuro mało niewystarczającą ilość szuflad, szafek i przegródek, możesz zainstalować nad biurkiem dziecka dodatkową półkę. Najlepiej, aby maluch samodzielnie do niej sięgał bez wstawania. Mogą się na niej znaleźć książki lub inne przybory szkolne. Ważne jednak, aby nie były to zabawki czy inne kolorowe gadżety, które będą rozpraszały dziecko.

Wśród potrzebnych w szkole przyborów znajduje się wiele  kolorowych wycinanek, flamastrów,, bloków rysunkowych i teczek. Zadbaj o to, aby wszystkie te rzeczy miały swoje miejsce a utrzymanie porządku przez dziecko nie było trudne. Zbyt dużo przedmiotów na biurku nie sprzyja nauce i odwraca uwagę dziecka od zadań, które musi wykonać.

Rola rodziców

Niezależnie od dobrze dobranych mebli do nauki, zupełnie odrębną kwestią jest przyjęcie odpowiedniej pozycji przez dziecko. Tu w roli edukatora nikt nie zastąpi rodziców. Jeśli zauważysz, że Twoje dziecko przybiera nieprawidłową postawę – zwróć mu uwagę i wytłumacz dlaczego jest to tak ważne. W ten sposób zatroszczysz się o jego komfort i zdrowy kręgosłup.


Autor: dr Lesław Kluba, Zakład Usprawniania Leczniczego Instytut Matki i Dziecka

Powiązane produkty

Podobne artykuły